Gebelikte Mide Bulantısı

gebelikte Mide Bulantısı

Gebelikte Mide Bulantısı Ne Zaman Başlar?

Gebeliğin başlaması ile birlikte annenin vücudunda birçok değişiklik meydana gelmektedir. Özellikle ilk 3 ayda yükselen hormon değerleri, tansiyonda değişiklik ve karbonhidrat metabolizmasındaki değişiklikler sabah bulantısının en bilinen nedenleridir.

Anne adaylarının %80’inde görülen mide bulantısı normal insanların mide bulantısı şikayetlerine göre daha kısa sürede son bulmaktadır fakat genellikle kusma ile sonuçlanır.

Gebelik döneminde mide bulantısı genellikle 6. haftada başlar. 8. haftada daha da şiddetlenir. 12. haftaya kadar devam eden bulantılar 12. hafta itibariyle hafiflemeye ve azalmaya başlar. Özellikle 4. aydan itibaren gebelerin büyük bir kısmında tamamen ortadan kaybolur ki, anne adyları bunu ‘bıçakla kesilir gibi kesildi’ cümlesiyle ifade ederler. Anne adaylarının bazılarında mide bulantısı gebelik sonuna kadar devam edebilir.

Kilo kayıplarına neden olan ve beklenenden daha şiddetli seyreden gebelik bulantılarına hiperemezis gravidarum denir.

Gebelikte Mide BulantısıGebelikte Mide bulantısının nedenleri nelerdir?

Gebelikte olan bulantıların nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte bilinen hormonal, nörolojik, metabolik, toksik ve psikolojik nedenler vardır.

  • Human koryonik gonadotropin (hcg) : gebelik oluştuğu anda bu hormon hızla yükselmektedir. Bulantıların kesin nedeninin bu hormon olduğu ispatlanmamıştır ancak bu hormonun yükselmesiyle aynı dönemde bulantıların da olması bunu işaret etmektedir. Çoğul gebeliklerde hcg hormonunun daha yüksek olmasıyla hastaların bulantıları daha yoğun olmaktadır.
  • Estrojen: gebeliğin erken dönemlerinde bu hormon yükseldiği için bulantılara etkisi olduğu düşünülmektedir.
  • Progesteron: mide düz kas kasılması ve hareketliliğini azalttığı ve mide boşalmasını geciktirdiği bildirilmiştir.
  • Midede hassasiyet: gastrointestinal sistem erken gebeliğin erken dönemlerinde değişikliklere daha hassastır. Helicobakter pylorinin uzun süren bulantı ve kusmalara neden olabileceği araştırmalarda gösterilmiştir. Ayrıca endoskopik biyopsilerde midedeki harabiyet oranı arttıkça bulantı-kusma şiddetinin de arttığı görülmüştür.
  • Hipertroidi: HCG hormonu TSH ile aynı reseptörlere etki ederek geçici hipertroidi oluşturmakta ve bu durum ikinci trimesterin ortalarında kendiliğinden gerilemektedir. Bu sürede de sıklıkla bulantı kusma şiddetli seyretmektedir. Ancak hipertrodinin çarpıntı, troid bezi büyümesi gibi bulguları çok şiddetli ise detaylı araştırma yapılmalıdır.
  • Psikolojik nedenler: bulantı-kusmanın nedenleri arasında bulunmaktadır. Neden psikolojik ise tedaviye daha dirençli olmakta ve kadının hissettiği çaresizlik duygusu da artabilmektedir.
  • Beslenme bozuklukları: Sağlıklı beslenme gebelik boyunca çok önemlidir. Sadece beslenme düzeninizi değiştirerek bulantı kusma yakınmalarını önlediğimiz hastalarımız mevcuttur.
  • Genetik nedenler: hiperemezis gravidarum oluşumunda aile hikayesi belirgindir. Hiperemezis gravidarum olan kadınların %28’inin annesinde, %19’unun kız kardeşinde, %9’unun en az iki akrabasında bu hastalık görülür. Gebelik bulantı kusmasını çok şiddetli yaşayan hastalarda özellikle aile öyküsü araştırılmalıdır.
  • Kokular: gebelik döneminde kokulara olan hassasiyetiniz artabilmektedir. Bu nedenle güzel kokular hoşunuza gidebileceği gibi hormonlarınıza bağlı olarak bazı kokular midenizi bulandırabilir.

Gebelikte mide bulantısını önlemek için neler yapılabilir?

gebelikte mide bulantısı ne zaman geçerGebelikte Bulantı Ne Zaman Geçer?

  • Özellikle sabah bulantılarını önlemek için yatmadan önce ya da sabah kalktığınızda birkaç parça kraker, sade ekmek ya da beyaz leblebi tüketebilirsiniz.
  • Midenizi bulandıracağını düşündüğünüz yiyecekleri yemeyin. Genel olarak karbonhidratlı yiyecekler daha az dokunacağı gibi makarna, pilav, ekmek tarzındaki karbonhidratları az yağlı tüketmelisiniz.
  • Düzenli olarak yemek yiyin ve ara öğünlerinizi aksatmayın. Mideniz boş kaldıkça bulantılarınız artacaktır.
  • Gün içerisinde sıvı alımınızı da dikkat edin. Bir kerede çok miktarda tüketmek yerine az az ve yudum yudum su içmelisiniz. Yemek esnasında değil öncesinde ya da sonrasında sıvı almanız daha iyi olacaktır.
  • Giyeceklerinize dikkat edin. Karnınıza baskı yapan giysiler bulantınızı arttıracağı için karnınız büyüdükçe gebe kıyafetlerini giymelisiniz. O kıyafetlerin karın kısmı lastikli olup sıkı olmadığından karnınızda baskı yapmayacaktır.
  • Gebeliğinizin her anında birçok olumsuz durumu engellemek için mümkün olduğunca dilenmelisiniz. Hareket halinde olmanız mide bulantılarınızı arttırabilir. Özellikle ani eğilmeler ve dönmeler bulantıyı artırabilir. Mümkün olduğunca dinlenin.
  • Mide bulantılarınızın psikolojik nedenleri de olmaktadır. Dikkatinizi bulantıdan uzak tutmaya çalışmak sizin için çok daha iyi olacaktır. Kontrollerinizde bebeğinizin kalp atımlarını dinlediğinizde ve iyi olduğunu gördüğünüzde bulantılarınızın azalacağını göreceksiniz.
  • İlaçlar faydaları olduğu gibi yan etkileri de bulunmaktadır. Bu nedenle doktorunuzun önerdiği ilaçlar dışında ilaç kullanmamalısınız.
  • Sıcak yemeklerden çok, soğuk ve ılık yemekler tüketmeniz daha iyi olacaktır. Sıcak yemekler koku yayar ve bu kokular midenizi bulandırabilir.
  • Yemediğinizi yedikten hemen sonra yatmamalısınız. Midenizin sindirimi gerçekleştirmesi için bir süre beklemelisiniz. Bu mide bulantısını engelleyecektir.
  • Proteini yüksek, yoğurt gibi atıştırmalıkları gün boyunca alabilirsiniz.
  • Bilgisayar ve tablet ekranları gözün çok net algılayamadığı hafif titreşimlere sahiptir. Bu titreşimler sabah bulantılarını tetikleyebilmektedir. İşiniz bilgisayar başında ise bilgisayar ekranlarını daha büyük yazı karakterlerine ayarlamanız ve ekran arka plan rengini beyaz yerine pembe ya da yumuşak bir bej rengi yani gözü az yoran bir renk ile değiştirmeniz önerilmektedir.
  • Mide içeriğinin yemek borusuna geri kaçması bulantı ve kusmayı tetiklemektedir. Gebelikte bu çok sık görülmektedir. Yatmadan önce, doktorunuzun önerdiği anti asit ilaçları almanız midenizin asit dengesini düzenleyecektir. Sabah bulantılarınızın hafiflemesine yardımcı olacaktır.
  • Gebelik döneminde kullanılan bazı demir ilaçları yan etki olarak mide bulantısı yapabilmektedir. Böyle bir durumda doktorunuzla görüşebilirsiniz. Demir ilaçlarının birçok çeşidi vardır ve size bulantı yapmayan birini kullanabilirsiniz.
  • Zencefil mide bulantılarına çok iyi gelebilen bir gıdadır. İçtiğiniz soğuk suya biraz taze zencefil rendelemeniz bulantılarınıza iyi gelecektir.
  • Bulantı hissettiğiniz anda beyaz leblebi, tuzlu kraker ve kuru ekmek gibi besinler tüketmeniz bulantınızı hafifletebilir.
  • Folik asit kullanımı da bazen mide bulantılarına neden olabilmektedir. Vitamininizi gece yatmadan önce bir dilim peynir atıştırdıktan sonra almanız ya da süt ile birlikte almanız olumsuz etkilerini önleyecektir. Gece aldığınızda bulantı yapmayacaktır.
  • Bulantınız olduğu için zorla kusmaya çalışmayın. Kustukça vücudunuzdaki elektronik dengesi olumsuz etkilenecek ve kendinizi gitgide daha kötü hissedeceksiniz.
  • Sigaranın gebeliğinize ne kadar zararı olduğunu her defasında anlatmaktayız. Sigaranın olumsuz etkilerinden biri de bulantıdır. Kendiniz kullanmadığınız halde yanınızda içilen sigaranın dumanı da bulantılarınızı artırabilmektedir.

Gebelikte Mide Bulantısı nedeniyle hangi durumlarda doktorunuza başvurmalısınız? 

  • Bulantılarınızdan dolayı gün boyu artık yemek yiyemez ve sıvı alamaz durumda olursanız,
  • Gün içerisinde 3-4 kez ve daha fazla kusma olması, midede hiçbir şeyin tutulamaması durumlarında,
  • Kusmalarınız şiddetlendiğinde kahverengimsi renkte ya da kanlı kusmuk olduğunda,
  • Kusmalarınıza bağlı olarak kilo kaybınız olması durumunda,
  • Kusmalarınız sonrası bayılma ya da baş dönmesi oluyorsa,
  • Bulantı nedenli yeterli su tüketemediğiniz için idrara az çıkmanız durumunda,
  • Nabız artışınızın olması durumunda,
  • Kusmaya bağlı baş ağrılarınızın şiddetlenmesi ve tekrar etmesi durumda,
  • Vücudunuzda ya da nefesinizde kötü bir koku olması durumunda,
  • Kusmaya bağlı aşırı halsizlik durumlarında mutlaka doktorunuza başvurmalısınız.

Bir önceki yazımız olan Hamilelikte Yolculuk başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

İlginizi Çekebilecek Konular